Jurajski przodek ssaków miał gardło i kości gnykowe podobne do ssaczych
Skamieniałość wczesnego przodka ssaków z jury ma ssakopodobne gardło i kości gnykowe. Praca z Nature (7 października 2026) wypełnia lukę w wiedzy o tym, skąd ssaki wzięły połykanie u dorosłych i ssanie mleka u młodych.

- Skamieniałość wczesnego przodka ssaków z okresu jury ma ssakopodobne gardło (pharynx) i kości gnykowe (hyoids).
- Praca Y. Li i współautorów ukazała się w Nature 7 października 2026.
- Znalezisko wypełnia lukę w wiedzy o budowie gardła u zwierząt, od których wywodzą się dzisiejsze ssaki.
- Tytuł pracy nazywa to zwierzę „pływakiem”, a komentarz w Nature mówi, że mogło pływać, ssać i połykać.
- Opieram się na komunikacie Nature i danych bibliograficznych pracy, bo jej abstrakt był niedostępny.
Wczesny przodek ssaków z okresu jury miał gardło i kości gnykowe zbudowane podobnie jak u ssaków. Wynika to z pracy opublikowanej w Nature 7 października 2026. To ważne, bo właśnie te struktury odpowiadają za cechy, po których rozpoznajemy ssaki: połykanie w dorosłości i ssanie mleka w młodości.
Co opisano w pracy
Autorzy opisują skamieniałość wczesnego przodka ssaków z jury, określanego w tytule pracy terminem mammaliaform (ssakokształtny). Zachowały się u niego gardło (pharynx) i kości gnykowe (hyoids), a obie struktury mają według Nature budowę zbliżoną do ssaczej.
Nature podkreśla, że to znalezisko wypełnia lukę w wiedzy o cechach gardła u zwierząt, z których współczesne ssaki wykształciły zdolność połykania jako dorosłe i ssania mleka jako młode.
Pracę podpisało siedmioro autorów: Y. Li, P. Li, A. I. Neander, H. Zhang, C.-F. Zhou, T. Martin i Z.-X. Luo. Komunikat w Nature, który omawia to odkrycie, ma formę krótkiego podsumowania pracy (opinii eksperta) i jest opublikowany na licencji CC BY 4.0.
- Skamieniałość: Wczesny przodek ssaków z okresu jury
- Gardło: Struktura (pharynx) o budowie zbliżonej do ssaczej
- Kości gnykowe: Elementy szkieletu gardła (hyoids), też ssakopodobne
- Luka w wiedzy: Dotąd brakowało danych o gardle u przodków ssaków
- Znaczenie: Połykanie u dorosłych i ssanie mleka u młodych
Źródło: Nature, komunikat o pracy Li i in., 7 października 2026
Pływak, ssak i połykacz
Komentarz w Nature głosi, że ten wczesny przodek ssaków mógł pływać, ssać i połykać. Tytuł samej pracy nazywa go „pływakiem”. Z dostępnego mi komunikatu nie wynika jednak, na jakich cechach anatomicznych opiera się wniosek o pływaniu. Sprawdziłem stronę komunikatu i dane bibliograficzne pracy: abstrakt był pusty, więc szczegółów nie podaję.
Wnioski o pływaniu, ssaniu i połykaniu są rekonstrukcją zachowania na podstawie budowy skamieniałości. Zapisano je ostrożnie („mógł”). Pełnego tekstu pracy nie czytałem, więc nie znam szczegółów metod, wieku ani nazwy gatunkowej zwierzęcia.
Na jakiej literaturze opiera się komunikat
Wykaz piśmiennictwa pod komunikatem pokazuje, w jakim kontekście badacze osadzają odkrycie. Znajdziemy w nim m.in. rozdział o biocie Daohugou z książki pod redakcją D. Huanga z 2016 roku, pracę zespołu Jia, Andersona i Gao o jurajskich salamandrach z Chin (iScience, 2021) oraz artykuł Ji i współautorów z Science z 2006 roku. Są tam także prace o funkcjonalnej morfologii kręgowców (Hiiemae i Crompton, 1985) oraz tekst Mayerl i German z Philosophical Transactions of the Royal Society B z 2023 roku.
Sama obecność tych pozycji nie mówi jednak, w jaki sposób autorzy z nich korzystali. Nie przesądza też, skąd pochodzi opisywana skamieniałość, dlatego nie wyciągam stąd żadnych wniosków o miejscu znaleziska.
Czego jeszcze nie wiemy
Z dostępnych źródeł nie da się ustalić, ile okazów przeanalizowano, jakimi metodami je badano ani czy zespół zestawił je z innymi skamieniałościami. Nie wiadomo też, gdzie dokładnie znaleziono skamieniałość ani jak dokładnie datowano warstwy, w których leżała. Warto sięgnąć do pełnej pracy w Nature, żeby sprawdzić te szczegóły. Dopiero tam można ocenić, jak mocne są dowody na pływanie i na ssakopodobny sposób połykania, a także czy autorzy widzą alternatywne wyjaśnienia budowy gardła.
Pytania i odpowiedzi
Co wykryto w jurajskiej skamieniałości przodka ssaków?
Zachowało się gardło (pharynx) o budowie zbliżonej do ssaczej oraz kości gnykowe (hyoids). Według Nature to wypełnia lukę w wiedzy o gardle zwierząt, z których wywodzą się dzisiejsze ssaki.
Czy ten przodek naprawdę pływał?
Tytuł pracy nazywa go „pływakiem”, a komentarz w Nature mówi, że mógł pływać, ssać i połykać. To wnioskowanie z budowy skamieniałości, a nie bezpośrednia obserwacja zachowania.
Dlaczego gardło i kości gnykowe mają znaczenie dla ewolucji ssaków?
Według Nature te struktury wiążą się z dwiema cechami ssaków: połykaniem w dorosłości i ssaniem mleka w młodości. Dotąd brakowało danych o ich budowie u przodków.
Czy badanie zostało zrecenzowane?
Tak, praca ukazała się w czasopiśmie Nature 7 października 2026.
Źródła
- Y. Li, P. Li, A. I. Neander i in., A Jurassic mammaliaform swimmer and transformation of the mammalian pharynx, Nature, 2026-10-07
- Nature - An early predecessor to mammals could swim, suckle and swallow, 2026-10-07
Piotr Olszewski
Autor Przełomowego. Codziennie czyta prace z arXiv, Nature, Science i komunikaty uczelni, a opisuje tylko te, które coś zmieniają. Każdą liczbę podaje ze źródłem.
Jak wybieram i sprawdzam prace →Widzisz błąd albo nieścisłość? Napisz - poprawię i dopiszę datę aktualizacji.


